facebook

Interludium

image
obsada: orkiestra
  1(picc) 2(ci)21, 0110, batt, cel, ar, pf, archi
dedykacja: Paul Sacher
data powstania: 1989
informacje dotyczące prawykonania
miejsce: Monachium
data: 10 I 1990
orkiestra: Müncher Philharmoniker
dyrygent: Witold Lutosławski
wydanie: PWM, Chester Music
posłuchaj

Dedykowane Paulowi Sacherowi Interludium jest utworem w twórczości Witolda Lutosławskiego wyjątkowym już choćby z uwagi na genezę swego powstania. Po skomponowaniu Łańcucha 2 – dialogu na skrzypce i orkiestrę oraz orkiestrowej wersji Partity kompozytor i Anne-Sophie Mutter rozważali wykonywanie obu tych utworów podczas jednej części wieczoru: Lutosławski doszedł do wniosku, że oba te koncertujące utwory powinna oddzielać kompozycja o charakterze wtrącenia, kontrastująca z nimi typem ekspresji, charakterem brzmienia i narracji. W tym celu powstało w 1989 Interludium, spinające niejednokrotnie w praktyce koncertowej dwa utwory koncertujące na skrzypce i orkiestrę w kształt tryptyku.

Silnie kontrastująca z tamtymi utworami estetyka Interludium czyni z niego utwór niemal zagadkowy. Z wolna przemieszczająca się płaszczyzna kontrapunktujących się głosów instrumentów smyczkowych nie jest procesem, lecz stanem materii dźwiękowej, utrzymanej konsekwentnie na dynamicznym poziomie piano, stanem bezkonfliktowym, czasem zatrzymanym. Towarzyszą tej smyczkowej płaszczyźnie motywy instrumentów dętych, perkusyjnych oraz harfy, fortepianu i celesty inkrustujących ów pozornie nieruchomy brzmieniowy stan delikatnymi, arabeskowymi rysunkami, wziętymi jakby z innej przestrzeni. Metafizyczna zaduma tego utworu przywodzi na myśl z jednej strony Pytanie bez odpowiedzi Charlesa Ivesa, z drugiej – partytury niektórych minimalistów.

Prawykonanie utworu odbyło się w Monachium, 10 stycznia 1990 roku, wraz z koncertowym prawykonaniem orkiestrowej wersji Partity, w ramach wykonania całego tryptyku PartitaInterludiumŁańcuch 2. Solistką wieczoru była Anne-Sophie Mutter, orkiestrą Filharmonii Monachijskiej dyrygował kompozytor.

ach